Tăng cường nhận thức chính trị tư tưởng cho cán bộ, người lao động tại VietinBank Chi nhánh Thanh Xuân trên không gian mạng trong kỷ nguyên mới. Kỳ 1: Không gian mạng - “Mặt trận nóng” và áp lực an ninh tư tưởng trong kỷ nguyên mới

Trên hành trình tiến vào kỷ nguyên mới, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV tiếp tục nhấn mạnh nguyên tắc cốt lõi: “Kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội” [Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập I, Nxb CTQG-ST, H.2026, tr.81], đồng thời xác định mục tiêu phát triển giai đoạn mới là "giữ vững môi trường hòa bình, ổn định; phát triển nhanh, bền vững; nâng cao đời sống nhân dân; bảo đảm tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin và tiến mạnh trong kỷ nguyên mới của dân tộc" [Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập I, Nxb CTQG-ST, H.2026, tr. 84]. Đặc biệt, Đảng ta đã xác lập bước đột phá chiến lược trong tư duy phát triển khi khẳng định: “Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số: động lực trung tâm của phát triển” [Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập I, Nxb CTQG-ST, H.2026, tr. 31].

Tuy nhiên, làn sóng chuyển đổi số toàn diện cũng đưa không gian mạng trở thành "mặt trận nóng" - địa bàn tác chiến trọng yếu, quyết liệt của cuộc đấu tranh tư tưởng. Các thế lực thù địch, phản động ráo riết lợi dụng sự phát triển của công nghệ và các nền tảng mạng xã hội xuyên biên giới để phát tán thông tin sai sự thật, pha trộn thật - giả, giật gân, xuyên tạc đường lối của Đảng và chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Nhà nước.

Trong cấu trúc vĩ mô, lĩnh vực Tài chính - Ngân hàng giữ vai trò là "huyết mạch" của nền kinh tế quốc dân, bảo đảm lưu thông dòng vốn và tính thanh khoản của xã hội. Vì đặc thù này, ngân hàng là lĩnh vực đặc biệt nhạy cảm với dư luận và luồng thông tin trên môi trường số. Mọi tin đồn vô căn cứ hay thông tin sai lệch về lãi suất, tỷ giá, điều hành vĩ mô hoặc rủi ro bảo mật đều có thể tạo ra tác động dây chuyền, đe dọa sự an toàn hệ thống tài chính - tiền tệ và uy tín thương hiệu ngân hàng nhà nước.

Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam - Chi nhánh Thanh Xuân (VietinBank Chi nhánh Thanh Xuân), là đơn vị chủ lực của hệ thống VietinBank, hoạt động trên địa bàn trọng điểm của Thủ đô với gần 30 năm hình thành và phát triển; Đảng bộ cơ sở Chi nhánh với số đảng viên chiếm gần 60% số cán bộ chi nhánh, sinh hoạt tại 4 chi bộ trực thuộc. Năm 2025, Đảng bộ được xếp loại Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, Chi nhánh được HĐQT VietinBank đánh giá Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ; trong 9 tháng đầu năm 2026 tiếp tục duy trì tốt quy mô, lợi nhuận trong hệ thống, Môi trường kiểm soát luôn được đánh giá loại Tốt, và KPI Trải nghiệm khách hàng (CX) 9 tháng xếp top đầu khu vực và toàn hàng.

Bám sát hành trình Chuyển đổi số X01 của VietinBank, với hơn 99% giao dịch thanh toán được thực hiện qua kênh số và tỷ lệ giải ngân trực tuyến đạt 90%, với thời gian xử lý khoảng 5 - 10 phút [1]. Đội ngũ cán bộ, đảng viên Chi nhánh Thanh Xuân thường xuyên tiếp xúc hằng ngày, hằng giờ với môi trường internet và mạng xã hội trong quá trình xử lý công việc. Trước sự gia tăng của các thủ đoạn lừa đảo, chống phá tinh vi (mạo danh, tin đồn thất thiệt, lợi dụng khoảng trống thông tin), yêu cầu đặt ra đối với cán bộ, người lao động Chi nhánh Thanh Xuân không chỉ là tinh thông nghiệp vụ tài chính - ngân hàng mà còn phải vững vàng về bản lĩnh chính trị, có "sức đề kháng tư tưởng" - tức khả năng tự nhận diện đúng - sai, tự sàng lọc thông tin và tự bảo vệ bản lĩnh chính trị trước các luồng thông tin sai trái, xuyên tạc trên không gian mạng.

Thực hiện chỉ đạo của Đảng ủy VietinBank về tham gia Giải báo chí toàn quốc về xây dựng Đảng (giải Búa liềm vàng) lần thứ XI năm 2026 và nhanh chóng đưa Nghị quyết Đại hội XIV vào cuộc sống, bài viết đã tập trung làm rõ cơ sở lý luận về chuyển đổi số, an ninh tư tưởng…; nhận diện các nguy cơ, chiêu trò chống phá trên không gian mạng ảnh hưởng trực tiếp đến lĩnh vực ngân hàng và thực tiễn hoạt động tại Chi nhánh; đồng thời đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm củng cố niềm tin chính trị, nâng cao văn hóa ứng xử số, phát huy vai trò tiên phong của đảng viên, cán bộ và người lao động VietinBank Thanh Xuân. Nâng cao sức đề kháng tư tưởng chính là giải pháp căn cơ, trực tiếp góp phần xây dựng Đảng bộ VietinBank Chi nhánh Thanh Xuân trong sạch, vững mạnh toàn diện, bảo vệ an toàn hệ thống và giữ vững uy tín thương hiệu VietinBank trên hành trình cùng Doanh nghiệp và người dân tiến vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Theo tinh thần Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, tư duy phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới đã xác lập bước đột phá chiến lược về chuyển đổi số. Chuyển đổi số không chỉ là xu thế công nghệ đơn thuần mà đã trở thành động lực cốt lõi tái cấu trúc nền kinh tế, nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc gia. Trong cấu trúc kinh tế vĩ mô, ngành Ngân hàng giữ vai trò huyết mạch lưu thông nguồn vốn và là một trong những khu vực tiên phong trong chiến lược số hóa quốc gia.

Bám sát định hướng chỉ đạo của Đảng, Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước, toàn hệ thống VietinBank đã và đang ghi dấu ấn sâu sắc sau chặng đường 3 năm kiên trì triển khai Hành trình Chuyển đổi số toàn diện (X01) dựa trên 4 trụ cột then chốt: Số hóa; Dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo (AI); Công nghệ; Tổ chức và Con người. Năm 2026, với chủ điểm “Hòa nhịp”, VietinBank đã đưa vào vận hành thực tế hơn 90 sáng kiến số quy mô lớn gắn với chiến lược kinh doanh, ưu tiên nguồn lực cho sang kiến có tác động lớn, chuẩn hóa Phương pháp và nhân rộng kết quả trên toàn hệ thống VietinBank. Năng lực tự chủ chuyển đổi của VietinBank đã được xã hội và giới chuyên môn tôn vinh thông qua cú đúp giải thưởng danh giá trong năm 2026: Danh hiệu “Ngân hàng Chuyển đổi số tiêu biểu” tại Vietnam Outstanding Banking Awards (ngày 30/9/2026) và “Doanh nghiệp Chuyển đổi số xuất sắc” tại Vietnam Digital Awards (ngày 14/10/2026) [6].

Các chỉ số thực chứng trên toàn hệ thống đã khẳng định bước chuyển vượt bậc về chất: trên 99% tổng lượng giao dịch thanh toán được thực hiện an toàn qua kênh số; tỷ lệ giải ngân trực tuyến đạt mốc 90% … với thời gian xử lý hồ sơ các giao dịch rút ngắn kỷ lục xuống chỉ còn khoảng 5 đến 10 phút.

Hòa chung mạch nguồn chuyển dịch mạnh mẽ ấy, VietinBank Chi nhánh Thanh Xuân - đơn vị trụ cột giữ vững quy mô tài sản và hiệu quả lợi nhuận trong hệ thống VietinBank, được Hội đồng quản trị VietinBank xếp loại Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm 2025 - đã chủ động biến quyết tâm chính trị thành các giải pháp điều hành kinh doanh linh hoạt. Đến hết quý III/2026, với đội ngũ nhân sự và mạng lưới hiện có Chi nhánh đã đưa tiện ích ngân hàng số gắn chặt với đời sống kinh tế trên địa bàn Thành phố Hà Nội, cụ thể:

Đối với phân khúc doanh nghiệp: Chi nhánh chủ động hướng dẫn, mở rộng triển khai nền tảng VietinBank eFAST nâng cấp; cung cấp trọn gói các hành trình số hiện đại như tín dụng doanh nghiệp trực tuyến, phát hành thư tín dụng, giải ngân và bảo lãnh online, nền tảng cho đơn vị chấp nhận thanh toán. Giải pháp này giúp cộng đồng doanh nghiệp tinh gọn hồ sơ giấy tờ, tiếp cận vốn sản xuất kinh doanh nhanh chóng, minh bạch hóa dòng tiền và tiết giảm tối đa chi phí vận hành.

Đối với phân khúc khách hàng cá nhân và hộ kinh doanh: Phổ cập sâu rộng nền tảng VietinBank iPay Mobile thế hệ mới, mở rộng các gói sản phẩm quản lý tài sản, đầu tư, triển khai đồng bộ các hành trình số cho vay mua nhà, mua ô tô, vay sản xuất kinh doanh trực tuyến. Cán bộ Chi nhánh trực tiếp hỗ trợ người dân cài đặt xác thực sinh trắc học và thanh toán không dùng tiền mặt, tạo dựng thói quen giao dịch tài chính an toàn, văn minh.

Về hiệu quả quản trị và năng suất lao động: Quá trình tinh gọn mô hình (sáp nhập Phòng Tổng hợp vào Phòng Tổ chức Hàng chính ngày 01/01/2026; Thực hiện sáp nhập 01 Phòng giao dịch theo kế hoạch trong tháng 10/2026 và trước đó năm 2025 đã đóng và sáp nhập 5 PGD) kết hợp với số hóa quy trình đã giải phóng thời gian tác nghiệp thủ công, dành tối đa nguồn lực phục vụ khách hàng. Nhờ đó, điểm đánh giá Môi trường kiểm soát (MTKS) 9 tháng đầu năm 2026 của Chi nhánh đạt Tốt và chỉ số Đo lường trải nghiệm khách hàng (KPI CX) 9 tháng năm 2026 đạt top đầu khu vực Hà Nội và toàn hệ thống VietinBank.

Thực tế tại VietinBank Thanh Xuân là minh chứng sống động khẳng định quan điểm của Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV: Khoa học, công nghệ, đổi mới sang tạo và chuyển đổi số quốc gia là động lực trung tâm của phát triển.

Tuy nhiên, song hành cùng những bước phát triển vượt bậc, môi trường số kết nối mở, xuyên biên giới cũng bộc lộ những thách thức chưa từng có. Trong kỷ nguyên số, không gian mạng đang trở thành công cụ và mặt trận chống phá hàng đầu của các thế lực thù địch nhằm tấn công vào nền tảng tư tưởng và sự ổn định của đất nước.

Theo số liệu thống kê từ cơ quan chức năng, trung bình mỗi tháng có hàng chục nghìn bài viết, video clip trên mạng xã hội đề cập đến tình hình Việt Nam; trong đó, tỷ lệ không nhỏ là các nội dung xấu độc, xuyên tạc (có khoảng 67% bài viết được phát tán trên mạng xã hội Facebook, số còn lại phát tán trên các kênh YouTube, blog cá nhân hoặc các kênh tin tức phản động) [5]. Đáng chú ý, các tổ chức phản động lưu vong cùng những đối tượng cộm cán như Nguyễn Văn Đài, Lê Trung Khoa (điều hành trang Thoibao.de), Hoàng Văn Dũng (chủ tài khoản Facebook Hoàng Dũng)... liên tục tổ chức các chiến dịch truyền thông bôi nhọ, chống phá có hệ thống. Đặc thù ngành Ngân hàng là “huyết mạch” lưu thông vốn, vận hành dựa trên niềm tin của công chúng và đặc biệt nhạy cảm với dư luận thị trường. Lợi dụng điều này, các đối tượng tập trung tấn công vào hệ thống tài chính tiền tệ thông qua ba thủ đoạn chủ yếu:

Một là, xuyên tạc chính sách kinh tế vĩ mô và đường lối phát triển của Đảng

Các đối tượng chống phá ngày càng tinh vi, thường sử dụng thủ thuật "pha trộn thông tin thật - giả". Chúng trích dẫn một phần số liệu báo cáo tài chính chính thống từ Ngân hàng Nhà nước, sau đó cố tình cắt xén ngữ cảnh, lồng ghép bình luận suy diễn vô căn cứ. Chúng tập trung công kích vào những điểm nóng kinh tế như: điều hành hạn mức tăng trưởng tín dụng (room tín dụng), chính sách can thiệp tỷ giá hối đoái, điều chỉnh mặt bằng lãi suất, việc xử lý nợ xấu bất động sản hay các đại án sai phạm kinh tế. Từ đó, chúng rêu rao rằng mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là "kìm hãm", "thiếu minh bạch", hòng phủ nhận kết luận mang tính lịch sử tại Văn kiện Đại hội XIV: “Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”.

Thủ đoạn này nhằm gieo rắc tâm lý bất an, hoang mang trong cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư; kích động việc đầu cơ tích trữ vàng, ngoại tệ, làm sai lệch tín hiệu thị trường và tạo sự hoài nghi vào năng lực quản trị vĩ mô của Đảng và Chính phủ.

Hai là, phát tán tin đồn thất thiệt, khai thác “khoảng trống thông tin” đe dọa thanh khoản và uy tín thương hiệu ngân hàng.

An toàn tiền gửi là mối quan tâm hàng đầu của người dân. Lợi dụng tâm lý đám đông, các đối tượng thù địch triệt để khai thác những "khoảng trống thông tin" - giai đoạn trước khi cơ quan chức năng công bố kết luận chính thức về thanh tra hoặc tái cơ cấu tài chính - để tung tin đồn nặc danh, giật tít “câu khách”. Chúng thêu dệt tin thất thiệt về tình trạng nợ xấu vượt kiểm soát, dựng chuyện ngân hàng mất khả năng thanh toán, đồng thời livestream bôi nhọ đời tư, công tác điều hành của lãnh đạo ngành Ngân hàng nhằm thu hút tương tác.

Tin giả có tốc độ lây lan cấp số nhân qua các hội nhóm mạng xã hội (Facebook, Telegram, Zalo). Chỉ cần một bộ phận khách hàng nhẹ dạ, thiếu kiểm chứng tin theo có thể kích hoạt làn sóng rút tiền hàng loạt, đe dọa sự an toàn thanh khoản của toàn hệ thống, làm tổn hại uy tín thương hiệu của ngân hàng thương mại Nhà nước trụ cột như VietinBank và gây bất ổn trật tự an toàn xã hội.

Ba là, lợi dụng công nghệ cao (Deepfake, AI) để lừa đảo trục lợi và thao túng truyền thông số

Tội phạm mạng sử dụng trí tuệ nhân tạo tạo video, hình ảnh và giọng nói giả mạo lãnh đạo và khách hàng; lập các trang web, fanpage giả mạo thương hiệu VietinBank hoặc giao diện VietinBank iPay có máy chủ đặt ở nước ngoài để lừa người dùng cài đặt mã độc và chiếm đoạt tiền gửi.

Khi rủi ro bảo mật phát sinh từ phía người dùng do thiếu kiến thức công nghệ, các kênh truyền thông phản động ngay lập tức nhảy vào kích động, hướng lái dư luận theo hướng quy kết lỗi cho hệ thống bảo mật của ngân hàng. Chúng lôi kéo người dân lập nhóm, livestream chia sẻ nhằm thổi bùng khủng hoảng truyền thông số, nhằm mục đích làm xói mòn niềm tin của nhân dân vào hệ sinh thái ngân hàng số và chính sách phát triển thanh toán không dùng tiền mặt của Nhà nước.

Thực tiễn đấu tranh quyết liệt trên mặt trận tư tưởng số chỉ ra rằng, an ninh tư tưởng và an toàn tài chính số có mối quan hệ hữu cơ, gắn kết chặt chẽ. Đấu tranh trên không gian mạng không thể chỉ phó thác cho các lực lượng chuyên trách như Công an hay Bộ tư lệnh 86, mà đã trở thành nhiệm vụ thường trực, sống còn của mỗi tổ chức Đảng cơ sở và từng người lao động.

Dẫn chứng từ thực tế công tác đấu tranh của Công an tỉnh Vĩnh Long trong 6 tháng đầu năm 2026 cho thấy: “đã phát hiện 51 trường hợp người dân đăng tải, bình luận trên các trang Facebook của các đối tượng này, đã phối hợp Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm công nghệ cao trao đổi 578 trường hợp có dấu hiệu vi phạm; mời gọi giáo dục răn đe 130 trường hợp [4]. Nhiều người chỉ nhận ra mình bị lừa gạt, tiếp tay cho kẻ xấu sau khi bị cơ quan bảo vệ pháp luật xử lý. Đây là lời nhắc nhở thiết thực đối với cán bộ, người lao động ngành ngân hàng nói chung.

Tại VietinBank Chi nhánh Thanh Xuân, sự vững mạnh của tổ chức Đảng, chính quyền, tổ chức đoàn thể, cùng ý thức trách nhiệm của cán bộ, người lao động là phòng tuyến quan trọng nhất bảo vệ an ninh nội bộ và danh tiếng ngân hàng:

Mỗi cán bộ tín dụng, giao dịch viên, kế toán hay chuyên viên cần tự nâng cao “sức đề kháng tư tưởng”, không chỉ giỏi chuyên môn, chuẩn mực về đạo đức nghề nghiệp mà phải trang bị nhãn quan chính trị vững vàng. Phải rèn luyện năng lực thẩm định thông tin, chủ động tiếp nhận nguồn tin từ các cơ quan báo chí chính thống của Đảng, Nhà nước và ngành Ngân hàng; kiên quyết thực hiện phương châm “ba không”: không tin theo nguồn tin nặc danh, không chia sẻ hay bình luận thông tin chưa được kiểm chứng, và không vô tình tiếp tay cho các thuật toán lan truyền tin giả.

Quán triệt tinh thần Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và phương châm "lấy cái đẹp dẹp cái xấu, lấy tích cực đẩy lùi tiêu cực", mỗi cán bộ, đảng viên Chi nhánh phải là một tuyên truyền viên gương mẫu. Chủ động sử dụng mạng xã hội để lan tỏa những chính sách kinh tế nhân văn của Đảng, các gói tín dụng phục vụ đời sống dân sinh, các hoạt động từ thiện ý nghĩa của VietinBank Thanh Xuân và tinh thần phục vụ tận tâm với khách hàng.

Đảng ủy, Ban Giám đốc và các đoàn thể Chi nhánh phải tích hợp nội dung an toàn thông tin, văn hóa ứng xử mạng xã hội vào sinh hoạt chi bộ định kỳ, gắn với việc thực hiện Kết luận số 01-KL/TW, Chỉ thị 05-CT/TW và bản cam kết tu dưỡng đạo đức hằng năm. Đảm bảo mọi vị trí công tác đều nêu cao cảnh giác, bảo mật thông tin khách hàng, giữ vững kỷ cương phát ngôn, góp phần bảo vệ an toàn tuyệt đối cho Chi nhánh và hệ thống tài chính quốc gia.

Tác giả: Lương Mạnh Đạt